De weken voorafgaand aan 18 maart hebben de vier deelnemende partijen de kiezer op een respectvolle wijze proberen te overtuigen. Er is hard gewerkt door de verschillende campagneteams met flyeren, posters aanbrengen, boodschappen op de socials, enzovoorts. Met de verschillende jasjes was het soms een kleurrijk spektakel. Dat is gewaardeerd door de kiezer en heeft geleid tot een verbeterde opkomst. Ruim 60% opkomst tegenover de 56% 4 jaar eerder. En dat alleen al is pure winst. Het vergroot ons mandaat. 933 mensen meer zijn naar de stembus gegaan in vergelijking tot 2022. Ook dat is een felicitatie aan ons allemaal. Dank daarvoor. De uitslag laat zien dat inwoners kiezen voor betaalbaar wonen, sterke dorpen en zorg voor elkaar. Dat zijn opgaven waar wij gezamenlijk verantwoordelijkheid voor moeten nemen.

 

Voorzitter,

Wij zijn met 3002 stemmen, resulterend in zes zetels, de grootste raadsfractie van Olst-Wijhe geworden.

Zes zetels! Dat voelt nieuw aan. Maar dat is het niet. Progressief Olst-Wijhe is – door de jaren heen – altijd goed geweest voor 5 á 6 zetels. Lang hebben wij onderdeel uitgemaakt van het dagelijks bestuur van de gemeente. Daar kwam in 2014 een eind aan. Er werd een college zonder ons gevormd. Die nieuwe politieke realiteit hakte er destijds best in, maar werkte tegelijkertijd ook louterend. We werden gedwongen om in de spiegel te kijken en onszelf opnieuw uit te vinden. Daar is niks mis mee. Dat proces heeft ons sterker en steviger gemaakt. De afgelopen twee jaar hebben wij ons grondig voorbereid op deze gemeenteraadsverkiezingen. 

• De samenwerking werd in de gezamenlijke ledenvergadering zonder ook maar één tegenstem bekrachtigd.
• Het concept verkiezingsprogramma werd eveneens unaniem aangenomen.
• Onze lijst met 35 kandidaten werd ook zonder wijzigingen vastgesteld.

En dat alles, voorzitter, is in de politiek geen vanzelfsprekendheid. Die noeste arbeid van de afgelopen twee jaar heeft nu geresulteerd in een fractie van zes. Een ervaren, bestendige en ingewerkte fractie. Gepokt en gemazeld in het openbaar bestuur. Met fractieleden diep geworteld in de Olst-Wijhese samenleving.

 

Mevrouw de voorzitter: onze fractie is er helemaal klaar voor om collegeverantwoordelijkheid te nemen. En daar is verkiezingsuitslag ook naar. Fijn is – en dat wil ik hier absoluut gezegd hebben – dat er een alleszins behoorlijk fundament ligt onder Olst-Wijhe , als gemeente en als gemeenschap. Tegelijk zien wij dat de komende periode vraagt om een nog scherpere focus.

 

Met elkaar – raad en college – hebben wij de afgelopen jaren de focus op wonen gelegd. Het resultaat mag er zijn. Er is gebouwd. En er liggen mooie plannen klaar.

 

Wat ons betreft gaat in de komende jaren de focus nog meer op wonen. En dan zeker als het gaat om de bouw van betaalbare woningen. Met oog voor grote en kleine projecten en initiatieven. Zodat inwoners in hun eigen kern kunnen blijven wonen en de Olst-Wijhese gemeenschappen sterk blijven.

Maar wij kunnen niet alles tegelijk! Dit ook in de wetenschap dat onze ambtelijke organisatie piept en kraakt onder de veelheid aan opgaven en taken die nu al op het gemeentelijk bordje liggen. Ik noem alleen maar even de doorontwikkeling van de organisatie. En de zaken die verder nog op ons afkomen. Als wij de focus echt op wonen willen leggen moeten wij wellicht andere ambities bijstellen.

 

Verder is ook binnen onze fractie het besef sterk aanwezig dat wij als kleine gemeente financieel alle zeilen moeten bijzetten om het hoofd boven water te houden. Dat vraagt om een groot kritisch vermogen. Wat doen wij wel, wat doen wij niet. Wij willen zorgvuldig omgaan met publieke middelen en inwoners niet onnodig op kosten jagen. Het leven is al duur genoeg!

 

Voorzitter,

De kiezer heeft gesproken, Wij zijn er klaar voor om collegeverantwoordelijkheid te nemen. En wat ons betreft is het daarbij geen vanzelfsprekendheid dat ons zetelaantal in de raad getalsmatig tot uiting komt in het nieuwe college van B. en W.

 

Collega’s,

Ik gaf net aan dat er een alleszins behoorlijk fundament onder de gemeente en de gemeenschappen  ligt. Daar bouwen wij graag op verder.Want wij zijn niet klaar. Olst-Wijhe is niet af. Wij hebben meer dan genoeg te doen. Daar hoort ook een korte reflectie bij. Als gemeenteraad zijn wij - naar onze mening - teveel naar binnen gericht geweest. Om maar eens wat te noemen. Druk met onze eigen processen. Druk met elkaar. Terwijl onze inwoners iets anders van ons verwachten. Zij willen zich gezien en gehoord voelen. En ja, daarbij  kijken we ook nadrukkelijk naar onszelf. Wij willen daarom niet alleen in deze raadszaal besluiten nemen, maar juist samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties bouwen aan oplossingen in onze dorpen en buurten. Olst-Wijhe is niet af.

 

In het fysieke domein ligt wat ons betreft ook de komende 4 jaar een scherpe focus op wonen. Ook in het sociaal domein zijn belangrijke stappen gezet. Denk aan onze prachtige kindcentra, die in Olst en die in wording in Wijhe. Dit onder leiding van wethouder Judith Compagner en later Herman Engberink. Vanuit de oppositiebanken hebben wij daar volop bijdragen aan geleverd. Zoals u van een oppositiepartij mag verwachten: kritisch maar constructief. Ik noem daarbij de BKR registratie die er na drie maanden afgaat en recent de Menstruatie Uitgifte Punten. Op die lijn willen wij verder werken aan een samenleving waarin niemand er alleen voor staat en waarin mensen naar elkaar omzien.

 

Daarbij voelen wij ook de verantwoordelijkheid voor een gezonde en duurzame leefomgeving. Wij willen zorgvuldig omgaan met onze natuur, ons landschap en onze leefomgeving – niet alleen voor onszelf, maar ook voor de generaties na ons. Dat vraagt om keuzes die duurzaam zijn, die ruimte geven aan vernieuwing, én die uitgaan van een zorgvuldig gebruik van gemeenschapsgeld.

 

Voorzitter, ik kom tot een afronding.

Als lijsttrekkers hebben wij op 9 maart het formatieprotocol vastgesteld. Hieruit volgt dat de grootste partij het voortouw neemt in het proces dat nu volgt. Als grootste partij voelen wij de verantwoordelijkheid om te verkennen welke samenwerking het beste recht doet aan zowel de verkiezingsuitslag als de opgaven waar Olst-Wijhe voor staat.

 

Wij hebben onze plaatsgenoot Hester Scholten gevraagd om de komende weken als verkenner te fungeren. Mevrouw Scholten heeft– en dat heeft u allemaal kunnen lezen - een mooie staat van dienst in het openbaar bestuur. Wij hebben er alle vertrouwen in dat zij deze verkenning op een inhoudelijke en degelijke manier uitvoert. De opdracht aan mevrouw Scholten hebben wij in samenspraak met de fracties van GB, CDA en VVD opgesteld. Dat staat niet in het formatie protocol maar dat vonden wij wel belangrijk. Wij hebben de fracties twee maal de gelegenheid gegeven om input te leveren. Voorzitter, het is fijn om te constateren dat deze uitgestoken hand door onze collega’s hier in de raad is gewaardeerd.

 

Wij hebben alle input zo goed als mogelijk in de definitieve versie van de opdracht verwerkt. Dit is wat ons betreft een mooie en gedegen start van deze verkenningsperiode. Wij wensen mevrouw Scholten de komende weken veel wijsheid toe. Wij verwachten dat zij met haar achtergrond ‘waakzaam en dienstbaar’ haar rol zal vervullen. Waakzaam op het proces. Dienstbaar – met een gedegen verslag – naar de samenleving van Olst-Wijhe.

 

Samen kan het!

Pro Olst-Wijhe is zich flink aan het klaarstomen voor de gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart 2026. Er wordt gewerkt aan een kandidatenlijst, aan een verkiezingsprogramma. En met onder meer goed bezochte dorpsgesprekken timmeren wij lekker aan de weg.

 

Bij verkiezingen leg je echter ook verantwoording af. Wat is gelukt in de bestuursperiode die bijna achter ons ligt. Wat is niet gelukt. De huidige fracties van GroenLinks, PvdA en D66 hebben daartoe in eendrachtige samenwerking een verantwoordingsdocument opgesteld. Dit verantwoordingsdocument bestaat uit twee onderdelen. In het eerste onderdeel kijken wij terug op 'Focus en verbinding’.  Vervolgens gaan wij nader in op ons handelen tot nu toe in deze bestuursperiode.

1.1    Woningbouw 

Bij de start van deze bestuursperiode heeft het college – gesteund door de Raad – zich gecommitteerd aan de bouw van 1000 tot 1200 woningen in 2032. Van de plan periode van 10 jaar is in 2026 4 jaar verstreken. Strak geredeneerd zou dus per 2026 één derde, lees 350 tot 400 gerealiseerd moeten zijn. Dat aantal halen wij niet.

 

Daar waar in Olst met de Abersonlocatie en de Olstergaard er redelijk vaart is en wordt gemaakt blijft met name de kern Wijhe achter. Wel liggen er voor Wijhe met de Wengelerhoek (138 woningen in fase 1, mogelijk in totaal 500 woningen), Wesepe (plan voor 80 woningen en uitzicht op meer) en de Noordmanshoek (300 tot 350 woningen) potentiële uitbreidingsplannen op tafel. Dit met de aantekening dat wij als progressieve fracties behoorlijke twijfels hebben bij de uitbreidingslocatie Noordmanshoek. 

 

Daar waar wij in kwantitatieve zin vooralsnog niet staan te juichen zijn wij – door de bank genomen – wel tevreden over de kwaliteit van de projecten. De Abersonlocatie en de Olstergaard zijn gewoon mooie projecten. Momenteel wordt gestart met de Tellegenlocatie in Wijhe. Ook daar wordt het mooi.

 

Wat is er bereikt:
Ten opzichte van 2022 zijn een aantal prima bouwprojecten in uitvoering genomen. Kwalitatief absoluut een verrijking. Qua aantallen houdt het niet over en het is wachten op het in exploitatie nemen van een grote uitbreidingslocatie.  

Wat bleef liggen:
Wij stapelen ambities. Schrijven net iets te veel visies en worden te weinig concreet. 

Wat had anders, eerder gemoeten:
Wat ons betreft investeren wij minder in visies en meer in concrete plannen. Waarom een ingewikkelde locatie als de Noordmanshoek in Wijhe oppakken terwijl bouwen in de Wengelerhoek zo veel logischer is. Dus minder plannen maken en voor nu vooral de plannen die er zijn met kracht uitvoeren.

 

1.2 Pro-actieve houding energie 

Die proactieve houding hebben college en Raad absoluut getoond maar mede door de ontwikkelingen op landelijk en vooral provinciaal terrein is er weinig concreets voor elkaar gebokst. De initiatieven om te komen tot grootschalige zonnevelden in onze gemeente komen niet van de grond. De windmolen discussie is geluwd. 

 

Toch liggen er nog legio kansen. Denk aan zonnepanelen op daken van bedrijven, schuren en woningen of aan gezamenlijk energie-opwek voor de eigen wijk of bedrijventerrein. Met de plannen voor Meente Noord ligt er wel een ambitie, maar wat de progressieve partijen betreft mag met meer ambitie en een proactieve houding meer vaart gemaakt worden met de energietransitie. Nu blijven we teveel hangen in wat er niet kan door provinciaal en landelijk (gebrek aan) beleid.

 

Kort en goed: goede bedoelingen en intenties maar concreet heeft dit als het gaat om grootschalige energie-opwekking tot bitter weinig geleid.

 

1.3 Vitaal platteland 

Wij hebben in de afgelopen raadsperiode de omgevingsvisie vastgesteld. Daarmee liggen de kaders voor de ruimtelijke ontwikkeling van onze gemeente vast. Een omgevingsvisie zorgt niet voor tastbaar resultaat maar geeft wel richting voor de toekomst. Het opstellen van een omgevingsvisie is zowel ambtelijk als bestuurlijk een stevige klus. Zeker voor een kleine gemeente. Fijn dat dit gelukt is en dat er een goed raamwerk ligt voor de toekomst. Relevant in dit kader is ook het splitsen van woningen. Daar hebben wij in vorige periodes al op gehamerd maar daar zijn nu meer mogelijkheden voor. 

Als gemeentebestuur hebben wij geprobeerd om actief in contact te treden met de agrarische sector. Dit onder andere om te kijken wat wij kunnen betekenen voor de stoppende boeren. Dit initiatief is een stille dood getroffen. In een door ons geïnitieerde en unaniem aangenomen motie hebben wij onze steun voor de lokale boeren uitgesproken en het Rijk opgeroepen om eindelijk eens duidelijkheid te verschaffen.

 

Wat is er bereikt:
Met de omgevingsvisie ligt er een gedegen kader voor de toekomst. 

Wat bleef liggen:

Mede door de onduidelijkheid op rijksniveau is het perspectief voor de agrarische sector nog altijd diffuus.  

Wat kan beter:
Om daadwerkelijk het verschil te kunnen maken in het buitengebied is meer slagkracht nodig. Wij blijven te vaak steken in goede bedoelingen.

 

1.4 Sociaal domein

 Olst-Wijhe is een sociale gemeente. Natuurlijk kunnen zaken altijd beter. Denk bijvoorbeeld aan ons armoedebeleid maar door de bank genomen zijn wij niet ontevreden. Dit ook met dank aan wethouder Judith Compagner (CDA).

 

Als progressieve fracties hebben wij ons in de achter ons liggende jaren vooral ingezet voor het armoedebeleid, voor het behoud van onze voorzieningen en het in de kracht zetten van onze verenigingen. Dat vinden wij belangrijk. Om die reden hebben wij in 2023 het initiatief genomen voor een volwaardige bibliotheek in Wijhe.

 

Ook maken wij ons zorgen over het nieuwe subsidiebeleid voor verenigingen. Enerzijds omdat het budget is bevroren en het daarmee jaarlijks minder waard wordt waardoor er minder initiatieven gesteund kunnen worden. Anderzijds omdat het manifest 'Nood luidt onze klok' (2019) inmiddels uit beeld lijkt te zijn verdwenen. Om aanspraak te maken op een beetje geld uit het potje, moeten vrijwillige bestuurders zich door een ambtelijke molen wringen. Wij willen niet dat die vrijwilligers overvraagd worden. Wet- en regelgeving is de laatste jaren al een stuk ingewikkelder geworden. 

 

Wat is er bereikt:
Ondanks de teruglopende rijksmiddelen voert Olst-Wijhe een degelijk sociaal beleid. Natuurlijk zijn er verbeteringen mogelijk, maar per saldo zijn wij niet ontevreden. 

Wat bleef liggen:
Olst-Wijhe kent nog teveel mensen die in armoede leven. Die mensen weten wij moeilijk te bereiken. Op dat vlak is er werk aan de winkel.  

Wat kan beter:
Wij moeten echt goed kijken hoe wij onze dorpse infrastructuur van instellingen en verenigingen goed in de benen kunnen houden. Onze vrijwilligers verdienen meer steun.

 

1.5 Financieel

Afgesproken is dat wij als raad wat vaker worden geïnformeerd over de financiën. Eigenlijk gebeurt dat alleen als er een directe aanleiding voor is. Zoals rond de onderwijshuisvesting waarvan de kosten (door de lange voorbereidingstijd en de stijgende bouwprijzen) echt de pan uit rezen.

 

Daarom hebben wij in de achter ons liggende periode meermalen aangedrongen op een beter onderbouwde begroting. En met 'beter' bedoelen wij: concreet maken wat er geleverd wordt voor het geld dat besteed wordt. Wat zijn de plannen, wat mag het kosten en wanneer zijn we tevreden? In de begroting bleef het te vaak bij mooie ambities en vage taal als "meer, beter, mooier, groener" enz. Maar hoeveel meer? Hoeveel beter, mooier, groener? Kortom: meer transparantie. We hopen bij de komende begroting de resultaten te zien van onze oproep.
 

In het eerste deel van de lopende raadsperiode waren er nog geregeld zogeheten woordvoerders overleggen. De status hiervan was volstrekt onduidelijk. Mede ook door stevige publiciteit over dit onderwerp is van dit soort besloten overleggen inmiddels geen sprake meer. In financiële zin maken wij ons verder zorgen over de toenemende inhuur binnen de gemeente. Deze zorg delen wij overigens met alle fracties.

 

Wat is er bereikt:
Wij houden het hoofd boven water en dat is bepaald geen vanzelfsprekendheid.  

Wat kan er beter:
Het kan nog transparanter. 

Wat bleef liggen:
Wij zullen echt een lange termijn visie moeten ontwikkelen op ons huishoudboekje. 

 

1.6 Participatie 

Wij participeren ons suf. Althans op papier. Conform het gestelde in de nieuwe omgevingswet zijn plannen voorzien van participatie paragrafen. Wij zien ook echt dat er goede pogingen worden ondernomen om inwoners actief bij ontwikkelingen in hun directe omgeving te betrekken. Tegelijkertijd constateren wij dat er niet altijd sprake is van een echte dialoog. De gemeente staat toch geregeld op zenden.

 

Dieptepunt in de achterliggende periode was voor ons de discussie over de Noordmanshoek. De wijze waarop het college participerende burgers aan de kant heeft geschoven ervaarden en ervaren wij als buitengewoon pijnlijk. Om die reden hebben wij ook een motie van afkeuring tegen de wethouder ingediend. En dat is een instrument dat wij in Olst-Wijhe eigenlijk nooit inzetten. Maar nu was het echt nodig. 

 

Wat is er bereikt: 
Wij zien dat participatie integraal onderdeel van beleid is. Dat is winst.  

Wat bleef liggen: 
Participatie is meer dan een intentie. Je moet het echt handen en voeten geven. Daar ligt nog werk. 

Wat had anders gemoeten: 
Zoals geschreven: de Noordmanshoek, wat ons betreft het dieptepunt van de lopende collegeperiode.

 

1.7 Raad breed samenwerken

De onderlinge verhoudingen binnen de Olst-Wijhese gemeenteraad zijn op orde. Wel is er sprake van een duidelijke waterscheiding. De coalitiepartijen houden elkaar vast en dat niet altijd op basis van argumentatie. En dat is voor ons als oppositiepartijen best weleens frustrerend. 

 

Wat is er bereikt:
Olst-Wijhe wordt, zeker in vergelijking met politiek Den Haag, op een redelijke wijze bestuurd. 

Wat bleef er liggen: 
De raad is volgend, te volgend in onze optiek. Echte discussies ontbreken. 

Wat had anders gemoeten: 
Het mag allemaal wel wat meer gaan sprankelen.

Als raadslid heb je drie taken. Je stelt kaders (onder 1 ging het daar vaak over), je controleert en je vertegenwoordigt. Recht doende aan beide laatste rollen hebben wij het volgende ondernomen:

 

2.1 Schriftelijke vragen 

Tot nu toe stelden wij schriftelijke vragen over de volgende onderwerpen: 

• Biedingsproces voormalige schoollocatie Holsthoek
• Minimumloon leveranciers gemeente
• Vergunning sportcafé de Hooiberg
• Energie armoede
• Illegaal afsteken vuurwerk in Olst
• Plaatsen verkiezingsborden
• Noordmanshoek, gesuggereerd tekort
• Doorplaatsen van kinderen in de jeugdzorg
• Femicide en terreur
• Behandeling klachten
• Langstraat Wijhe
• Toekomst Kozakkenveer
• Houtstook
• Toekomst RK Kerk Wijhe 

2.2 Amendementen en moties  (aangenomen) 

Wij waren (mede) indiener van de volgende amendementen en moties:

• Opslag kernafval
• Steun agrarische sector
• Zonneparken
• Woningsplitsing
• Personeelskosten
• Dijkversterking
• Hoogwater bescherming
• Bibliotheek
• Glyfosaat
• Mensen in schuldsanering eerder afmelden bij BKR 

2.3 Buitenparlementaire acties

Onze fractievergaderingen zijn openbaar. Op het moment dat een thema speelt nodig wij actief betrokkenen uit.

Wij organiseren vanaf juni 2025 geregeld dorpsgesprekken over actuele thema’s, dat blijven wij doen.

 

Heb je vragen of opmerkingen over deze verantwoording? Stel ze via de button hieronder.